د. نەوزاد هیتوتی: حەوت هۆکار لە پشت وروژاندنی پرسی چەککردنی پێشمەرگەوەن
٥ حوزەیران ٢٠٢٦ - ٨:٤٤ پاش نیوەڕۆ
پەنجەرە
پرسی چەککردنی هێزەکانی پێشمەرگە، تێکەڵکردنیان لەگەڵ سوپای عێراق، یان هێنانە ڕیزی هێزەکانی حەشدی شەعبی، لەم دواییانەدا بووەتە ڕۆژەڤێکی گەرمی سیاسی. د. نەوزاد هیتوتی، شرۆڤەکاری سیاسی، لە شرۆڤەیەکەدا ئاماژە بەوە دەکات کە ئەم بابەتە زیاتر لەلایەن نەیارانی کوردەوە دەوروژێنرێت. ئەمەش لە کاتێکدایە کە بەپێی دەستووری هەمیشەیی عێراق، پێشمەرگە هێزێکی فەرمی و دانپێدانراوە و ئەرکی پاراستنی هەرێمی کوردستانی پێسپێردراوە.
د. نەوزاد هیتوتی حەوت هۆکاری سەرەکی و ڕەهەندی ناوخۆیی، بەغدا و هەرێمایەتی دەستنیشان دەکات کە لە پشت وروژاندنی ئەم بابەتەوەن لەم کاتەدا:
١. خواستی بەغدا
حکوومەتی فیدراڵ لە بەغدا، ئەگەر دەرفەتی بۆ بڕەخسێت، دەیەوێت هەموو دەسەڵاتەکان بە شێوەیەکی سەنتراڵی بەڕێوە ببات. وەک چۆن لە ماوەی ڕابردوودا لە ڕێگەی دۆسیەکانی مووچە، بودجە و نەوتەوە هەوڵی بۆ ئەم ناوەندگەرێتییە داوە، ئێستاش ئەگەر دۆخەکەی بۆ بڕەخسێت، دەیەوێت هێزی سەربازیش لە دەستی لایەنی کوردی دەربهێنێت.
٢. پاساو بۆ چەکدارە پرۆکسییەکانی ئێران
هێزە دەسەڵاتدارە شیعەکان لە بەغدا دەیانەوێت پرسی چەکی پێشمەرگە بکەنە بیانوو و کارتێکی گوشار، بۆ ئەوەی گرووپە چەکدارەکان و بە تایبەتی هێزە پرۆکسییەکانی ئێران لە عێراقدا، ناچار نەبن چەکەکانیان ڕادەستی حکوومەت بکەن.
٣. دژایەتیکردنی سیستمی فیدراڵی
زۆربەی ئەو هێز و لایەنە عێراقییانەی کە پرسی هەڵوەشاندنەوە یان گۆڕینی پێگەی پێشمەرگە دەوروژێنن، بە شێوەیەک لە شێوەکان دژی خودی سیستمی فیدراڵین لە عێراقدا و پێیان وایە نابێت ئەم سیستمە بەردەوام بێت.
د. نەوزاد وتی: پێشمەرگە بە پێی دەستووری عێراق هێزێکی فەرمی و دانپێدراوە، بەڵام نەیارانی فیدراڵی دەیانەوێت پێگەکەی لاواز بکەن."
٤. ململانێی ناوخۆیی هێزە کوردییەکان
یەکێک لە خاڵە هەرە لاوازەکان لەم هاوکێشەیەدا ئەوەیە کە بەداخەوە هەندێک لە هێزە سیاسییە کوردییەکان، تەنها بۆ دژایەتیکردنی یەکتری و ململانێی حزبی، هانی هێزە شیعەکان دەدەن و ڕێگەیان بۆ خۆش دەکەن کە بەو ئاڕاستەیەدا هەنگاو بنێن.
٥. نەبوونی هێزێکی نیشتمانیی یەکگرتوو
شکستی هەرێمی کوردستان لەوەدا کە نەیتوانیوە لە ماوەی زیاتر لە ٣٠ ساڵی ڕابردوودا هێزێکی پێشمەرگەی یەکگرتووی سەرتاسەریی و دامەزراوەیی دوور لە هەژموونی حزبی دروست بکات، هۆکار و بیانووی بەهێزتری داوەتە دەست بەغدا بۆ ئەوەی بوونی ئەم هێزە بخاتە ژێر پرسیارەوە.
٦. پاشەکشەی پێگەی کورد لە ڕۆژئاوای کوردستان
دۆخی ناوچەکە و هەوڵەکانی حکوومەتی سووریا بۆ سەرلەنوێ کۆنترۆڵکردنەوەی ناوچە کوردییەکان، لەگەڵ لاوازبوونی پێگەی کورد لە ڕۆژئاوای کوردستان، کاریگەریی نەرێنی ڕاستەوخۆی لەسەر ئەم پرسە داناوە. ئەم پاشەکشەیە هێزە عەرەبییەکانی لە عێراقیش زیاتر هان داوە بۆ ئەوەی هێرش بکەنە سەر پێگە و مافە دەستوورییەکانی کورد.
٧. گۆڕانکاریی لە سیاسەتی ئەمریکا (سیاسەتی تۆم باراک)
ڕەهەندێکی دیکەی نێودەوڵەتی، پەیوەستە بە سیاسەتی تۆم باراک لە سووریا و هەڵوێستە دژە کوردییەکانی، کە کێشەکانی قووڵتر کردووەتەوە. ئەم گۆڕانکارییە لە هەڵوێستی هێزە نێودەوڵەتییەکاندا، ژینگەیەکی لەباری بۆ نەیارانی کورد ڕەخساندووە تا زیاتر باس لە چەککردن یان لاوازکردنی هێزی پێشمەرگە بکەن.