نهێنییەکی گەورە ئاشکرا دەبێت؛ چیرۆکی ئەو شەوەی ماڵی سودانی گەمارۆ درا

پەنجەرە

لە ٢٣ی حوزەیراندا، دیمەنی ئەمنیی ناوچەی سەوزی بەغدا لەناکاو گۆڕانکاری بەسەردا هات. ئەو ناوچە هەستیارەی ناوەندەکانی بڕیاری حکومەتی عێراق، پەرلەمان، نێردە دیپلۆماسییەکان و باڵیۆزخانەی گەورەی ئەمریکای لەخۆگرتووە، هەمیشە لەلایەن هێزەکانی فیرقەی تایبەتی عێراقییەوە دەپارێزرێت. بەڵام لەو ڕۆژەدا، دۆخی ئاسایی چاودێری بۆ باری ئامادەباشیی تەواو گۆڕا.

شایەتحاڵەکان نیشتنەوەی دوو هێلیکۆپتەری هێرشبەری لە جۆری (AH-64 ئاپاچی)یان لە نزیک کۆمەڵگەی باڵیۆزخانەی ئەمریکا تۆمارکرد. هاوکات بڵاوەپێکردنێکی نائاسایی کارمەندانی ئەمریکی، لەوانە بریکارەکانی نوسینگەی لێکۆڵینەوەی فیدراڵی (FBI)، لە نزیک باڵیۆزخانەکە و بەرامبەر بارەگای فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەکانی عێراق بینرا.

سەرچاوەکان بە ماڵپەڕی (The Cradle)یان ڕاگەیاندووە کە ئەم هێزە بە مەبەستی پاراستنی شاندێکی ئەمریکی گەیشتوونەتە شوێنەکە. دواتر لێکۆڵەرەکان بە ئۆتۆمبێلی زرێپۆشی تابلۆی دیپلۆماسی ناوچەکەیان جێهێشت، لەکاتێکدا گروپێکی تر ئەمنیەتی دەوروبەری فرۆکەخانە و پردێکی ستراتیژییان گرتە دەست کە دەڕوانێتە سەر کۆمەڵگەی باڵیۆزخانەدا.

بەپێی سەرچاوەکان، ئەمە ڕەنگە یەکەمجار بێت هێزێکی بیانیی تازە گەیشتوو بە تەواوی بەرپرسیارێتیی ئەو ناوچەیەی گرتبێتە دەست. ئەم ڕێکارە توندانەش ئاماژە بوون بۆ نیگەرانیی جدی لە ئەگەری ئامانجگرتنی شاندەکە لە ڕێگەی درۆنەوە.

لە ناوچەی سەوزدا، جوڵەی لەم شێوەیە مانای زۆر هەڵدەگرێت، چونکە دامەزراوە فەرمییەکانی دەوڵەتی عێراق لە تەنیشت نێردە بیانییەکان کاردەکەن کە تا ئێستاش هەژموونیان بەسەریاندا هەیە. لە ڕاستیدا، گەشتێکی کورت لەم ناوچەیەدا دەتوانێت دەریبخات کە لە کۆتاییدا کێ کۆنتڕۆڵی هاتنەژوورەوە دەکات، کێ پاراستن دابین دەکات و کێ باڵادەستە. لەم ڕووداوەدا، مانۆڕە ئەمنییە نائاساییەکەی ئەمریکا، سەردانێکی لێکۆڵینەوەیی شاراوەی گۆڕی بۆ نمایشێکی ئاشکرای دەسەڵات لە سەنتەری بڕیاری دەوڵەتی عێراقدا.

پەڕاوی ساڤایا؛ لێکۆڵینەوە لە پارە

تیمی FBI بە هاوەڵی یەکە ئەمنییەکان و لە ڕێگەی کاروانێکی ئۆتۆمبێلی چوار وەرگەڕەوە (4x4)، لە باڵیۆزخانەکەوە بەرەو کۆشکی حکومی بەڕێکەوتن. 
دوای کۆبوونەوەیەک کە نزیکەی کاتژمێرێکی خایاند، شاندەکە گەڕانەوە بۆ کۆمەڵگەی باڵیۆزخانەکە کە بە شەقامێک و فلکەیەک لە کۆشکی حکومی جیاکراوەتەوە.

سەرچاوەکانی (The Cradle) ئاشکرایانکردووە کە سەردانی لێکۆڵەرەکان بۆ لای محەمەد شیاع ئەلسودانی، سەرۆک وەزیرانی پێشووی عێراق و پەڕاوێکی سیاسیی تەقێنەرەوە چڕبووبووەوە: دۆسیەی مارک ساڤایا، نێردەی تایبەتی پێشووی دۆناڵد ترەمپ بۆ عێراق.

ساڤایا کە بازرگانێکی عێراقی-ئەمریکییە و پەیوەندییەکی نزیکی لەگەڵ ترەمپدا هەیە بەڵام هیچ ئەزموونێکی دیپلۆماسی نییە، لە تشرینی یەکەمی ٢٠٢٥ وەک نێردە دەستنیشانکرا، بەڵام تا کۆتایی مانگی کانوونی دووەم لە پۆستەکەی دوورخرایەوە. 
لەگەڵ ئەوەشدا، ماوەی کارکردنە کورتەکەی هاوکات بوو لەگەڵ گوشاری ڕاستەوخۆی ئەمریکا سەبارەت بە هەڵبژاردنی سەرۆک وەزیرانی داهاتووی عێراق.

بەپێی زانیارییەکانی (The Cradle)، FBI لێکۆڵینەوەی لەگەڵ سودانی کردووە سەبارەت بە دەنگۆی وەرگرتنی پارە لەلایەن ساڤایاوە لە لایەنی عێراقییەوە بۆ چەند مەبەستێک. یەکێک لە ئامانجە بانگەشە بۆکراوەکان، هاندانی ترەمپ بووە بۆ دەستوەردانی ئاشکرا دژی گەڕانەوەی نوری مالیکی سەرۆک وەزیرانی پێشوو، کە واشنتۆن بە ئاشکرا دژی کاندیدبوونەوەی بوو.
سەرچاوە ئەمریکییەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە لێکۆڵەرەکان تەرکیزیان خستووەتە سەر چۆنیەتیی گواستنەوەی پارەکە، ئەو بەرپرسە باڵا عێراقییانەی بەشداربوون، و ئەوەی کە هەر لایەنێک چاوەڕوانی چی کردووە لە بەرامبەردا. سەرچاوەکان بانگەشەی ئەوە دەکەن ساڤایا پارەی لە سودانی وەرگرتووە و ڕێککەوتنی لەگەڵ تا ٣٠ بەرپرسی عێراقی کردووە.

باراک کۆنتڕۆڵی پەڕاوەکە دەگرێتە دەست

ئەو وردەکارییانەی لە لێکۆڵینەوەکەوە دەستکەوتوون ئاماژە بەوە دەدەن کە ئەو پارەدانە بانگەشە بۆ کراوە بەشێک بوون لە پڕۆژەیەکی سیاسیی بەربڵاوتر. 
بەپێی ڕاپۆرتەکان، ئەرکی ساڤایا دروستکردنی لۆبییەک بووە لە ترەمپەوە نزیک بێت تا گوشار بخاتە سەر واشنتۆن بۆ سەپاندنی سزا بەسەر دادوەر فایەق زێدان، سەرۆکی دەسەڵاتی دادوەریی عێراق.

بەڵام زێدان توانيبووی کەناڵێکی پەیوەندیی بەهێز لەگەڵ تۆم باراک، باڵیۆزی ئەمریکا لە تورکیا و نێردەی سەرۆکایەتی بۆ سوریا دروستبکات، کە دواتر بەرپرسیارێتیی پەڕاوی عێراقیشی پێسپێردرا.
سەرچاوەکان دەڵێن باراک زێدانی لە ئەرکەکەی ساڤایا ئاگادارکردووەتەوە و پێی ڕاگەیاندووە کە لایەنێکی عێراقی لە پشت ئەم هەوڵەوەیە.
ئەم پێشهاتە ڕوونی دەکاتەوە کە بۆچی دوورخستنەوەی ساڤایا کاریگەرییەکی ئەوتۆی لەسەر کەمکردنەوەی هەژموونی واشنتۆن لە بەغدا نەبوو؛ بەڵکو لەبری ئەوە، پەڕاوی عێراق ڕادەستی بەرپرسێکی بەهێزتر کرا کە پەیوەندی ڕاستەوخۆی بۆ ترەمپ هەبوو و ڕۆڵێکی فراوانتری لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا دەگێڕا.

لە سایەی باراکدا، واشنتۆن ڕاستەوخۆتر مامەڵەی لەگەڵ پرسی گواستنەوەی سیاسیی عێراق کرد و ئەو ناوبژیوانە کێبڕکێکارانەی وەلا نا کە پێشتر لە ڕێگەیانەوە هەژموونی خۆی پیادە دەکرد.
ئەم گۆڕانکارییە مەودای مانۆڕی بۆ ئەو ئەکتەرە سیاسییە عێراقییانە تەسک کردەوە کە ڕاهاتبوون لەسەر دروستکردنی هێڵی سەربەخۆ لە واشنتۆن. مامەڵەکانی ساڤایا ڕەنگدانەوەی سیستەمێکی ئاشنا بوون کە تێیدا لایەنە سیاسییەکان لە ڕێگەی پەیوەندیی کەسی، لۆبیکردن، و بەڵێنی جۆراوجۆرەوە هەوڵی بەدەستهێنانی هەژموونیان دەدا.

بەڵام هاتنی باراک سەرجەم ئەو کەناڵانەی خستە ژێر دەسەڵاتی نێردەیەک کە دەسەڵاتی دانوستانی لەسەر چەندین پەڕاوی ناوچەیی هەبوو. سیاسییە عێراقییەکان هێشتا دەیانتوانی دانوستان بوبکەن، بەڵام ئەمجارەیان واشنتۆن مەرجەکان و کەسانی ڕێگەپێدراو بۆ پەیوەندی کۆشکی سپی دیاری دەکات.